|
Vào thành phố Hồ Chí Minh, vào miền Nam sau ngày giải phóng, tôi rất xúc động khi được gặp không ít độc giả hỏi mình: “Thây anh mạnh khỏe, cùng các anh Huy Cận, Xuân Diệu, Lưu Trọng Lư… mạnh khỏe, tụi tôi rất mừng. Nhưng… sau ĐIÊU TÀN, anh có còn làm thơ không đấy?” Giữa bao nhiêu chuyện long tròi lở đất trong đời đất nước, trong đời từng độc giả kia, vậy mà họ vẫn cưu mang thơ, vẫn quan tâm đến sô” phận của các nhà thơ, tôi không cảm động sao được? Những câu hỏi như vậy thường được đặt ra trong những lần tiếp xúc chớp nhoáng, thình lình, khi trên một chuyến phà, khi đứng xếp hàng mua bán, khi chờ khám ở bệnh viện, hoặc khi đến bưu điện gửi thư, có khi ở giữa thành phố này, lại có khi ở một nông trường hay một làng quê hẻo lánh khác…
Tôi làm sao trả lời cho cặn kẽ được? Việc tái bản TUYẾN THƠ này ở thành phố Hồ Chí Minh, ở miền Nam là một cách giúp tôi trả lòi. (Thú thật trong số độc giả kia cũng không ít người đọc báo Mỹ – ngụy mà tin rằng, mà tiếc rằng các nhà thơ “tiền chiến” hoặc chết cả rồi, hoặc bị tẩy não, không còn làm ăn gì nữa!).
Đối với Cách mạng, tôi đã viết – cả hay cả dở – hai mươi tập sách và thơ tôi bây giờ là thế này đây. Đó cũng là một điều thích thú cho tôi, một người lao động. Một thích thú khác lại vì một nguyên nhân khác. Trong những ngày Tổ quốc chưa thống nhất, thì nghĩ về miền Nam, viết cho miền Nam, là lẽ sống của hầu hết anh chị em làm thơ trên miền Bắc, lúc ấy cũng là chiến trường.
Nhớ sao cái không khí trang nghiêm mỗi lúc chúng tôi được mời đến Đài Phát thanh để ngâm thơ, phát biểu, nhờ làn sóng điện chuyển đến miền Nam, đến các bà má đào hầm, các em vót chông giết giặc, các chị, các anh đang tấn công đồn bót hay bị cùm giam trong các trại tù. Trách nhiệm có làm cho thơ bớt thơ đi không? Dầu có thế, lúc ấy chúng tôi cũng vui lòng bớt thơ để có trách nhiệm trước đã. Ngày nay được in lại những bài thơ phát trên sóng điện ấy, thành Tuyển nữa, để đồng bào đọc lại, đó cũng là một cách biết ơn của chúng tôi đối với chiến trường. Hồi hộp lắm chứ! Nếu đồng bào bảo: “Đọc lại, thấy trách nhiệm mà vẫn có thơ, mà vẫn còn thơ” thì là an ủi lớn cho người sáng tác.
Từ khóa tìm kiếm nhiều: văn học lãng mạn
